Hiệu quả từ mô hình trồng xen canh cây ăn trái ở xã Vĩnh Lợi
Những năm gần đây, nhiều người dân xã Vĩnh Lợi, huyện Châu Thành đã chuyển đổi cơ cấu cây trồng bằng cách áp dụng mô hình trồng cây xen canh với nhiều loại cây ăn trái trên một diện tích để tăng hiệu quả sử dụng đất một cách tối ưu, tăng thêm thu nhập, đồng thời cải thiện tính đa dạng về môi trường sinh thái.

Responsive image
 

Xã Vĩnh Lợi từ lâu được biết đến là địa phương chuyên đất trồng lúa. Tuy nhiên gần đây việc trồng lúa đã không mang lại nguồn thu nhập ổn định đặc biêt là đối với những hộ dân có đất sản xuất ít do mất mùa, giá cả thị trường, thời tiết không ổn định,... chính vì thế việc đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu cây trồng vật nuôi trên địa bàn xã đã và đang được người dân áp dụng bước đầu có hiệu quả, cải thiện được kinh tế cho gia đình.

Để thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, nâng cao hiệu quả sử dụng đất. Ông Nguyễn Việt Liền, phó Chủ tịch UBND xã Vĩnh Lợi cho biết: “ Hiện tại địa phương có 27 hecta được bà con nông dân chuyển dịch cơ cấu cây trồng từ đất trồng lúa sang trồng cây ăn trái. Đối với việc này địa phương cũng thống nhất với sự chuyển đổi của bà con; bên cạnh đó địa phương cũng tổ chức họp dân hướng dẫn cho bà con chuyển mục đích sử dụng đất, xây dựng bờ bao đảm bảo vấn đề kiểm soát lũ, đồng thời giới thiếu cho bà con tiếp cận với nguồn vốn để phát triển mô hình. Ngoài ra nhân rộng những mô hình làm ăn hiệu quả để giới thiệu cho người dân đại phương học hỏi phát triển cho khu vườn nhà mình.”

Nhờ vào kinh tế vườn đã góp phần lớn vào sự phát triển kinh tế của gia đình thay đổi diện mạo nông thôn xã nhà. Tính đến thời điểm tháng 4/2019 xã Vĩnh Lợi có tổng số 27 hecta đất trồng cây ăn trái tăng 13 hecta so với cùng kỳ. Chủ yếu là các loại cây ăn trái như: cam, ổi, xoài, mận và cây dừa...

Đến thăm vườn cây ăn trái xen canh của anh Phan Thi Hiếu, nông dân ấp Hòa Lợi 2, xã Vĩnh Lợi vào một này nắng gắt nhưng lại có cảm giác mát lạnh bởi vườn cây xen canh trĩu quả  đa chủng loại với 100 gốc mãng cầu, 120 gốc dừa, 250 gốc xoài đài loan và 3.000 gốc khóm. Trung bình mỗi tháng giá đình anh thu nhập trên dưới 14 triệu đồng, góp phần đáng kể chăm lo kinh tế cho gia đình.

Dẫn chúng tôi đi thăm mô hình kinh tế của gia đình, anh Hiếu phấn khởi chia sẻ: “ Gia đình tôi có 5 người nhưng chỉ có 4 công đất ruộng chỉ biết trồng lúa còn phải nuôi thêm bò để sống qua ngày, thấy không thể đảm bảo kinh tế cho gia đình. Đến năm 2014, qua tìm hiểu báo đài tôi đã mạnh dạn chuyển đổi 4 công đất lúa sang làm vườn trồng xen canh nhiều loại cây ăn trái, vì tôi chưa biết được cây nào sẽ phù hợp với loại đất của mình.  Sau ba năm trồng, chăm bón, đến năm 2017 vườn cây của tôi bắt đầu cho trái thu hoạch bước đầu đem lại hiệu quả  đáng kể, tăng thu nhập cho gia đình”.

Responsive image
 

Trồng xen canh được xem là cách làm nông nghiệp thuận tự nhiên, vì vừa bồi bổ chất đất, vừa hạn chế sâu bệnh phá hoại mặc dù nông dân phải chấp nhận bỏ vốn đầu tư nhiều hơn. Nhưng bù lại, hiệu quả mang lại không hề nhỏ khi biết chọn các loại cây hỗ trợ nhau cùng phát triển. Đặc biệt, việc đa canh sẽ hạn chế tránh tình trạng mất trắng khi một trong các loại nông sản mất mùa hay rớt giá. Hiệu quả cũng đem lại gấp nhiều lần so với trồng độc canh.

Anh Phan Thi Hiếu cho biết thêm: “ Hiện tại trung bình mỗi ngày gia đình tôi thu hoạch khoảng 10 - 15 trái mãng cầu tương đương thu nhập 300.000 đồng; 2 quầy dừa tương đương thu nhập 1500.000 đồng và khóm thu hoạch bình quần khoảng 7 - 10 trái/ 1 ngày, thu nhập 100.000 đồng từ trái khóm. Bình quân mỗi ngày gia đình tôi thu nhập trên dưới 500.000 đồng – 600.00đ . Từ nguồn thu nhập đó góp phần đáng kể cho nguồn kinh tế gia đình tôi được ổn định”.

Chia sẻ kinh nghiệm trồng làm vườn của gia đình, anh Hiếu cho biết thêm: “Trồng cây ăn quả không quá nặng nhọc nhưng lại nhiều việc, như: Làm cỏ, bón phân, phòng trừ sâu bệnh cho cây. Trong vụ đầu tiên, lúc mãng cầu cho trái thì gần như không bán được trái nào. Không hiểu sao cứ bẽ mãng cầu vô là trái bị sượn, hoặc hư dù trái to, thế là cứ để lại cho cá ăn. Còn xoài đài loan thì do không nắm vững kỹ thuật chăm sóc nên vườn xoài nhà tôi bị thất mùa do lúc ra bông không xử lý được nên bông bị rụng nhiều. Năm nay do tìm hiểu báo đài cũng như được tập huấn kỹ thuật, mảng cầu và vườn xoài nhà tôi nay đã phát triển tốt hơn hứa hẹn một mùa thu hoạch đạt chất lượng. Đối với trái xoài và mãng cầu tôi cho vô bao để hạn chế được sâu bệnh cho trái đẹp cũng như bán được giá hơn.”

Cũng theo anh Hiếu: “Trồng xen canh cây ăn trái có cái hay là mình có thể đề phòng được rủi ro về sâu bệnh, biến động của giá cả thị trường. Trồng xen ít mất đất nhưng hiệu quả kinh tế cao, trong khi đó lại tốn ít phân thuốc hơn là trồng chuyên canh. Điều quan trọng là mình phải biết trồng xen những loại cây nào cho phù hợp và nắm bắt thật chắc các biện pháp khoa học kỹ thuật…”.

Với hiệu quả bước đầu từ mô hình trồng cây ăn quả tổng hợp của gia đình anh Phan Thi Hiếu, có thể thấy ngoài việc cải thiện đời sống cho gia đình, mô hình còn mở ra hướng đi mới trong phát triển cây ăn quả trên mảnh đất mà xưa nay người dân chỉ biết chuyên canh trồng cây lúa. Qua đó cũng góp phần nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững cho nông dân địa phương./.

Nguyễn Thị Dàng – Trạm Khuyến nông Châu Thành